Met 236 uitingen van discriminatie op zijn forum was Maroc.nl in 2002 volgens het Meldpunt Discriminatie met afstand de meest racistische site van Nederland. Wat doet Maroc om het vuil te weren? "Tien strafpunten bij antisemitisme, acht bij belediging van Allah..."
Voorzitter Mohamed El Aissati van Maroc.nl en bestuurslid Dick Sipkes benadrukken beiden dat het in de zomer van 2002 volledig mis ging. Sipkes: "Het incident in de zomer van 2002 heeft een waterhoofd gekregen. Alle moderatoren, ik incluis, zaten dezelfde weken in Marokko met veel te trage verbindingen om goed te kunnen modereren. We dachten: we moeten maar zien waartoe dit zal leiden. Dat hebben we geweten. Het is gierend uit de hand gelopen. Ik mag wel zeggen dat er slaande ruzie is ontstaan tussen mensen van Maroc.nl en van Joods.nl. Dat ontaardde in een enorme scheldpartij."
Bij terugkomst trof Maroc.nl naar eigen zeggen 32 meldingen van discriminatie van het Meldpunt. Over de cijfers verschillen de meningen, El Aissati houdt het op 50 tot 80. Sipkes: "We zijn ons een beroerte geschrokken. Het was onze fout, dat staat buiten kijf. We hebben gelijk maatregelen genomen."
Sindsdien gaat het beter, met nog drie klachten in 2003. Maar in de pers laat Ronald Eissens het Marokkaanse hoofd graag rollen als 'rotte appel' in een 'vieze modderpoel'. El Aissati kaatst de bal terug:
"De normale gang van zaken is dat het Meldpunt overtredingen bij ons meldt in een poging om de identiteit van de poster te achterhalen. Wij zijn overgeslagen in dat proces, er is direct aangifte gedaan. Het is ons niet gelukt met het Meldpunt in gesprek te komen, maar we hebben wel zelf de nodige maatregelen genomen."
Weleens excuus aangeboden op uw site voor al die uitingen? El Aissati: "Nee, wij zijn een digitaal platform en publiceren niet zelf. We zijn wel aansprakelijk, maar ik ga me niet verontschuldigen voor wat anderen schrijven. Ik ben wel altijd bereid om mee te werken aan vervolging, maar dat is nog nooit gevraagd."
Tot de zomer van 2002 was de relatie volgens de kemphanen goed, maar sindsdien weigert het Meldpunt contact. Die vindt dat de rechter eraan te pas moet komen en Maroc.nl een harde publicitaire aanpak verdient.
Overigens kwamen in die zomer van 2002 ook bezoekers van Joods.nl om te stoken op Maroc.nl. Die lezing bevestigt Raya Lichansi, hoofdredacteur van Joods.nl. El Aissati: "Er werden tactieken besproken om ons pootje te lichten. Ze wilden ons uit de tent lokken en als ze op Maroc.nl over de schreef zouden gaan, en dat melden bij het meldpunt en bij Tweede Kamerleden."
Sipkes en Lichanski hebben afgesproken elkaar onmiddellijk te bellen, mocht er weer virtueel mot ontstaan tussen beide partijen.
Bij tegenstanders van Maroc.nl gingen stemmen op om Maroc.nl haar subsidies te ontnemen. In Het Parool zei Sipkes dat Maroc.nl geen 'directe subsidie' krijgt. Hij ontweek de waarheid, want Maroc kreeg diverse ('indirecte') projectsubsidies, onder meer voor een veilig-vrijencampagne en voor samenwerking met het Tropeninstituut aan de tentoonstelling Urban Islam.
Maatregelen genoeg?
De gewraakte antisemitische uitingen van Maroc.nl zijn meer dan eens meedogenloos. Sipkes kan het begrijpen: "Antisemitisme is ernstig, maar als een 16-jarige die de klok amper heeft horen luiden gefrustreerd raakt door wat hij met de Palestijnen ziet gebeuren, dan is de reactie van: "Ik pak je, en ik pak je op je zwakste plek."
Dit is ernstig, maar Sipkes suggereert dat een relativering op zijn plaats is: "De samenleving kent nog steeds een open zenuw als het over joden gaat, vind ik persoonlijk. Bij Ajax hoor je wel de spreekkoren, dat was bespreekbaar, maar verder is een discussie over de definitie van antisemitisme nog nauwelijks mogelijk."
El Aissati is minder mild: "Dagelijks moeten we meer keren modereren. Iedere dag worden er dingen gepost die niet door de beugel kunnen, niet enkel antisemitisme, maar ook Nederlanders die ons een stel kamelenneukers vinden, belediging van vrouwen, etcetera. Als wij dat niet dagelijks bijhouden, dan wordt het inderdaad een modderpoel."
Maroc.nl beweert nu in 98 tot 99 procent van de gevallen antisemitische opmerking er uiterlijk 'binnen een paar uur' af te halen. Er is een strafpuntensysteem: "Tien strafpunten voor antisemitisme betekent direct verwijdering. Belediging van Allah is acht strafpunten. We hebben tot nu toe ongeveer 200 definitieve bans uitgedeeld."
Maar racisten zijn vanaf openbare plekken zo weer terug, of via proxyservers. El Aissati: "We getroosten ons veel moeite die uit te sluiten, maar dan heb je bijvoorbeeld proxy.chello.nl waar veel van onze bezoekers vandaan komen. Je kunt het niet dichttimmeren, het is een illusie om te denken dat je de kwaadwillenden absoluut kunt tegenhouden."
Anonimiteit?
En enkel deelnemers met e-mailadressen van providers toelaten, zoals Joods.nl doet? El Aissati: "Dat is wat zij beweren, maar goed. Het is technisch moeilijk, want er zijn veel aanbieders van webmail. De uitsluitingsmechanismen zijn niet eenvoudig. Dat wordt een gepuzzel dat weerga niet kent."
Sipkes noemt een eigen belang van Maroc om anonimiteit op de fora te handhaven: "Dan zouden we 80 procent van onze bezoekers kwijt zijn. Dan zouden de goeden onder de kwaden moeten lijden. Dat zou betekenen dat we onze site wel kunnen sluiten."
En een kopie paspoort overleggen bij inschrijving? Sipkes: "Dat is helemaal lachen, dan tref je Maroc.nl in het hart. Het is juist zo populair bij de gratie van het feit dat het anoniem is. Dan zou er helemaal geen discussie meer zijn over bijvoorbeeld maagdelijkheid of over het hierheen halen van bruiden, iets dat maatschappelijk juist zo hard nodig is."
Ook voor beoordeling vooraf van postings op het forum voelt Maroc.nl niets. El Aissati: "Screenen vraagt te veel. Dan moeten we mensen in dienst nemen om alles te screenen. En dat tast ook het open karakter van onze site aan."
Ook de vraag of Maroc.nl wel eens zelf aangifte heeft gedaan tegen een poster met racistische teksten komt een ontkennend antwoord. Sipkes: "Nee, wij doen zelf geen aangifte. Dat heeft geen zin. We kennen de personen achter de postings meestal niet en bij providers hoef je niet aan te komen voor hun namen en adressen. Als alle IP-nummers statisch zouden zijn, dan kun je racisten voorgoed verwijderen. Maar om onduidelijke redenen kiezen providers daar in veel gevallen niet voor. Het zou een uitstekende bijdrage zijn aan een structurele oplossing van dit probleem."
Zijn voorzitter: "Aangifte? Nee, daar zijn andere instanties voor, en dan andere dan het MDI. Ik vindt de belangenverstrengeling van het Meldpunt niet goed. Wij overwegen om eventueel het Landelijk Bureau Racismebestrijding in Rotterdam te vragen een onafhankelijk onderzoek te (laten) doen naar Maroc.nl, zodat de bevindingen van het MDI ontzenuwd kunnen worden."
Jeroen Visser van het LBR bevestigt de contacten, maar hij voelt er niet veel voor om de taken van het Meldpunt Discriminatie Internet over te nemen: "Dat is de specialist op dat terrein. maar ik denk niet dat je contacten moet mijden. Het meldpunt heeft als taak om racisme te bestrijden. Dan moet je overleg daarvoor niet uit de weg gaan..."
Links
[Peter Olsthoorn, 11 december 2003]
Warning: include() [function.include]: open_basedir restriction in effect. File(/home/sites/www.netkwesties.nl/web/templates/artikel_kolomscheider.php) is not within the allowed path(s): (/home/netkwestie/:/tmp:/usr/local/lib/php/) in /home/netkwestie/domains/netkwesties.nl/public_html/editie75/artikel2.php on line 71
Warning: include(/home/sites/www.netkwesties.nl/web/templates/artikel_kolomscheider.php) [function.include]: failed to open stream: Operation not permitted in /home/netkwestie/domains/netkwesties.nl/public_html/editie75/artikel2.php on line 71
Warning: include() [function.include]: Failed opening '/home/sites/www.netkwesties.nl/web/templates/artikel_kolomscheider.php' for inclusion (include_path='.:/usr/local/lib/php') in /home/netkwestie/domains/netkwesties.nl/public_html/editie75/artikel2.php on line 71