Fok: de boel bij elkaar houden (deel 3)
Vervolg van deel 2
Schreeuwers met kleine hartjes
De klas uit sturen is geen favoriete bezigheid van de 'crew', vindt Heslinga: "is iemand toe aan een ban, dan kun je hem beter proberen aan te spreken, per e-mail of direct bericht vanaf de site. Anders gaat' ie nog erger fikken en elders tekeer."
Wijsheid bracht de praktijk ook voor de gedragsregels: "We begonnen, geloof ik, met acht a4tjes vol. Dat kwam, als ik dat nu nog lees, enorm dirigistisch over. Vanuit angst geformuleerd. Nu redeneren we vanuit de kracht van de community als geheel. Dus geldt er nog één regel: 'Doe normaal."
Sommigen weten niet wat 'normaal' is. "En wij zijn geen heropvoedingskamp. En door beneveling neemt het normbesef ook wel eens af. Als een stel jongens afspreekt om na een feestje 's nachts op Fok nog even verder te keten dan brengt dat doorgaans niet het beste naar boven in die lui."
En, geeft Heslinga in zijn kalme pose toe, het is wel eens spannend: "Binnen de grenzen van de wet moet je alles kunnen zeggen, maar een aantal bezoekers vindt het leuk om die grenzen niet alleen op te zoeken, maar ook om eroverheen te gaan of ze op te rekken."
Is dat niet schrikken, van de spreekwoordelijke kaalkopjes etc.? "Wij hebben in de loop der jaren echt alles al zien passeren. We spreken ze aan. Wat blijkt dan: De grootste schreeuwlelijken hebben vaak een klein hartje. Als je ze dan spreekt dan moeten ze de hond uitlaten, gaan koken of de baby voeden of naar huis omdat ze niet te laat mogen komen. Dat soort volk."
Evenwicht vaak vanzelf
Fok telt ook een groot aantal specialistische fora, waar 'tamelijk streng' wordt gemodereerd: "Bijvoorbeeld een forum over het tv-programma 'De Gouden Kooi': als daar iemand over een negroïde deelnemer zegt dat die op een aap lijkt, wordt dat verwijderd en krijgt degenen die dat schreef een waarschuwing en bij herhaling een ban
Het 'zelfreinigend vermogen' werkt het best: "Het is uiteraard onfatsoenlijk en verwerpelijk om Marijnissen allerlei pijnlijke en akelige ziektes toe te wensen. Dat staat onze gehele crew tegen. Toch zullen er op dat soort opmerkingen een groot aantal verontwaardigde reacties volgen, meerdere steunbetuigingen aan Marijnissen, en veroordelingen van degene die zich zo negatief uitte."
Fok gaat dan uit van het evenwicht van het geheel: "Het positieve gevoel wat dat oplevert bij in dit geval Marijnissen, zal in veel gevallen het negatieve gevoel van de oorspronkelijke verwensing ruim compenseren. Dat er gekken zijn die van alles roepen is iedereen wel bekend, maar als er dan een groot aantal steunbetuigingen aan de gewraakte komt is dat vaak wél een welkome verrassing."
Bezoekers bezorgen elkaar en hun objecten doorgaans beperkte schade. Wat dieper zijn de wonden binnen de 'crew', weet Heslinga: "De gemoederen lopen soms heel hoog op. Ik heb door meningsverschillen en conflicten hechte vriendschappen tussen leden van de crew kapot zien gaan. Ze zijn er ook zo intensief mee bezig soms, voor sommigen is Fok het belangrijkste dat ze hebben qua sociaal contact."
Informatielawine opvangen
Heslinga wil niet zeggen dat internet op zichzelf de confrontaties niet heeft aangescherpt, maar relativeert: "Ik denk niet dat je kan zeggen dat het internet de mores heeft veranderd. De confrontatie is directer, de informatievloed veel intensiever. Kip en ei, je kunt net zo goed beweren dat internet mogelijk is geworden door een veranderde instelling van de westerse mens."
En dat brengt Heslinga bij een 'algemenere beschouwing': "De maatschappij en de techniek die ze gebruikt hangen enorm nauw samen. Eind 19e eeuw kwam Freud met theorie over overdruk en sublimering. Dit "model zag je ook exact bij de ontwikkeling van de stoommachine. Overdruk culmineerde in de eerste wereldoorlog.
De huidige tijd toont een enorme informatielawine, iedereen wil en kan zijn standpunten en waarheid kwijt in voortdurende interactie. De zelfdefiniëring wordt er steeds meer door bepaald. Of die behoefte voorkomt uit de aanwezige techniek, of dat die techniek ontstaan is vanuit die behoefte is een kip en ei vraag. Het gaat om de innige samenhang."
Dus, nogmaals, liever de boel 'bij elkaar houden' dan trachten zwaar te corrigeren en bij te sturen. Internet in een kwaad daglicht stellen vanwege de forums en reacties, vindt Heslinga een gotspe:
"Dat anonieme communicatie en het fatsoen ineens punten van overweging worden is banaal in een tijd dat we in de realiteit zo schaamteloos omspringen met levens, of dat nu in Darfur is, de bioindustrie, met asielzoekers of Irak. Wat dient dan die enorme ophef over wat negatief getinte opmerkingen op internet?"
[Peter Olsthoorn, 7 november 2007]
|
