Piraterij op YouTube blijkt kinderspel. In de schaduw van de populairste videosite ontwikkelt zich een schimmig netwerk van semi-professioneel 'geripte' content. En nieuwe 'YouTube-kanalen' van Nederlandse omroepen ten spijt, ook Hilversum heeft last van video-guerrilla's.
YouTube is binnen korte tijd uitgegroeid tot hét wereldwijde webvideoplatform. Naast de bekende 'grappige' homevideo's en ander zelfgemaakt visueel vermaak is YouTube ook een goudmijn voor clandestien gekopieerde filmpjes, tv-fragmenten en muziekclips.
Toch is YouTube voor serieuze videopiraterij minder geschikt. Ten eerste hebben alle filmpjes een maximale lengte van tien minuten. Ten tweede weet YouTube momenteel, juist door die populariteit en de juridische strubbelingen met Viacom, de kritische ogen van de wereld op zich gericht.
Maar in de luwte rondom YouTube schieten dubieuze videosites als paddestoelen uit de grond. Zakenkrant Wall Street Journal (WSJ) ging op onderzoek en publiceerde vorige week een licht verontrustend artikel (betaalde toegang) over deze zogenaamde 'guerrilla videosites'.
Veel van die sites gebruiken methoden afgekeken uit het p2p circuit: ze hosten niet zelf, maar verwijzen er alleen naar content met een hyperlink. De bestanden zelf, van videoclips, tv-shows tot volledige speelfilms, worden elders op een andere site verspreid onder een valse naam met een exotische url. De servers van zo'n site staan dan bijvoorbeeld in China.
De kwaliteit van de beelden is uiteraard minder dan de volledige dvd's die middels p2p zoals met torrents worden uitgewisseld. Aan de andere kant, de gebruiker hoeft niets te downloaden, het kijken kan meteen beginnen. De juridische implicaties zijn vaak van een zelfde aard als bij sites die zoeken in p2p netwerken: in hoeverre is linken naar 'illegale content' onrechtmatig?
Materiaal verminkt
Een aanpalende trend met online video is het verregaand bewerken van auteursrechtelijk beschermd materiaal. Dit gebeurd om verschillende redenen. Het materiaal kan zich onttrekken aan software om 'illegale' verspreiding van content te traceren. De piraten kunnen het laten voorkomen alsof zij de rechtmatige auteur of eigenaar zijn van de bestanden.
WSJ bericht over min of meer bekende websites die gebruikt worden door wat ze noemt 'videoguerrilla's', zoals:
Maar naast de exotische en obscure sites ontkomt ook bijvoorbeeld Google Video zelf niet aan de 'guerrilapraktijken', zo meldde IT uitgave Ars Technica als reactie op het WSJ-artikel. Want anders dan YouTube kent Google Video namelijk geen beperking in de lengte van de clip. En dus worden er volledige speelfilms geplaatst, al dan niet onder een valse naam. Hollow Man 2, integraal in redelijke kwaliteit, anderhalf uur lang? Geen probleem.
Vpro heeft ook last
Ook Nederlandse tv-makers blijken slachtoffer van videoguerrilla's. Zo is momenteel op Google Video een volledige en recente aflevering van Vpro's Tegenlicht documentaire over de 'Israël-lobby in de VS' te bewonderen. En het is niet de eerste keer.
Op de redactie van Tegenlicht worden ze er moedeloos van. Marga Smit, bureauredacteur van het documentaireprogramma: "We weten er alles van en hebben er al ik weet niet hoeveel afleveringen ontdekt. In de ergste gevallen, wanneer uitzendingen zijn bewerkt en geplagieerd door piraten, vragen we Google om ze te verwijderen. Veel zin heeft dat vaak niet overigens, na een paar dagen is hetzelfde bestand weer online gezet."
En dat blijkt inderdaad het geval, afleveringen worden op semi-professionele wijze gestript en bewerkt. Naast de 'normale kopie' staat op Google Video ook nog een 'alternatieve versie'. Het Nederlandse commentaar en de ondertiteling zijn eruit gestript. Waar nodig (en dat is niet vaak, omdat de meeste interviews in het Engels zijn) zijn Engelse ondertitels toegevoegd.
Bovendien staat de hele aflevering lang 'Americanfreepress.net' prominent in beeld. Marga Smit andermaal: "Tja, we hebben zelfs afleveringen aangetroffen met het webadres van Stormfront eroverheen geplakt."