Dit is een wat ingewikkeld verhaal over de vraag of de leiding van de BBB in 2023 een plan voor een zakenkabinet kreeg aangereikt en heeft besproken. Twee gerenommeerde journalisten, freelancer Ton F. van Dijk en Volkskrant-redacteur Michael Persson staan tegenover elkaar, reden genoeg om uit te zoeken wie er gelijk heeft.

De twee journalisten kwamen eerder in aanvaring over de kwestie Bolkestein-Sahla. Van Dijk kreeg gelijk, want de rechter bevestigde dat de familie Bolkestein mocht stellen dat Souaya Sahla de ex-VVD-leider Frits Bolkestein grote sommen geld “ontfutselde”. Persson koos te veel de kant van Sahla.

Nu deze kwestie:

Van Dijk onthult op 28 juli 2025 bij HP/de Tijd dat de BBB in 2023, voor de verkiezingen, een plan voor een zakenkabinet krijgt toegespeeld met ex-AIVD-baas Rob Bertholee als beoogd premier. Het plan komt van ex-luchtmachtmajoor Roy de Ruiter. Gijs Tuinman, later staatssecretaris van Defensie voor de BBB, is nauw betrokken.

Vermeer zegt het plan onbelangrijk te vinden, Van der Plas werpt het tegenover HP verre van zich. Tuinman “heeft er niet over gesproken met Henk Vermeer of Caroline van der Plas”. Van der Plas zegt “nooit met de bedenkers te hebben gesproken”.

Persson publiceert in de Volkskrant 28 oktober 2025 onder de kop “BBB-partijleider Caroline van der Plas loog over plan zakenkabinet met oud-AIVD-baas Rob Bertholee als beoogd premier”. Dat is een snoeiharde beschuldiging aan het adres van de BBB, in de Volkskrant één maand voor de Tweede Kamerverkiezingen van 2023.

En: “Betrokkenen stellen…dat Van der Plas zelf om zo’n ‘strategisch plan’ had gevraagd. Uit appjes blijkt dat zij twee van de auteurs, oud-militairen Roy de Ruiter en Gijs Tuinman, uitnodigde om het toe te lichten. Dat gebeurde tijdens twee bijeenkomsten in de zomer van 2023.”

Persson confronteert Vermeer met zijn bewijs dat ze dus wel degelijk zich met dat voorstel De Ruiter-Tuinman inlieten. Vermeer bekent dat “Van der Plas inderdaad heeft gesproken met de auteurs van het zakenkabinetsplan. ‘Die afspraak heeft plaatsgevonden’, appt hij op de vraag of Van der Plas bij de twee bijeenkomsten was. De partijleider zelf wil niet reageren.”

Van Dijk komt erop terug op HP/De Tijd op 17 december 2025, met een lang verhaal. Kern: Vermeer en Van der Plas zeggen dat van het Volkskrant-beschuldiging niets deugt. Tuinman – inmiddels staatssecretaris - ontkent nu met Van der Plas en Vermeer over het plan te hebben gesproken. Maar wel: “In de zomer van 2023 werd binnen de BBB gesproken over de voordelen van een kabinet met mensen die ervaring hebben opgedaan buiten de politiek. In een gesprek met Vermeer en Van der Plas is dit idee verder verkend.”

Henk Vermeer echter, tegenover Van Dijk van HP: “Dit plan heeft Caroline nooit bereikt.” Van der Plas zelf: “Ik had nog nooit van Bertholee of dit plan gehoord.” En zo voegt ze met een opzettelijk versterkte ontkenning aan toe: “Ik neem grote afstand van dit hele idee en heb hierover ook nooit met de bedenkers gesproken.”

Souaya Sahla speelde volgens Van Dijk in 2023 een rol in dit spel gezien haar werkrelatie met De Ruiter die het plan maakte, en zij kan Rob Bertholee als mogelijk premier naar voren hebben geschoven. Mona Keijzer is echter de favoriete kandidaat-premier van de BBB. Dat premierschap is dan nog een reële optie, want BBB boekte een grote overwinning met de Eerste kamer verkiezingen 2023, met ruim 20 procent van de stemmen. (Bij de Tweede Kamerverkiezingen van 2023 kelderde de partij naar 5 procent.)

De appjes dan

Van Dijk is in verwarring: de ontkenningen van Van der Plas zijn glashard, en weerspreken het Volkskrant-artikel dat zij gelogen heeft. Van Dijk wil de “smoking gun in de vorm van een app aan Caroline van der Plas” van Persson zien, maar krijgt die niet. Hij vindt dat vreemd en reden te meer voor twijfel aan de juistheid van het Volkskrant-artikel.

Ik wil dat app-verkeer ook zien. De affaire-Wijers toonde aan dat app-verkeer makkelijk uitlekt tegenwoordig. Uiteindelijk toont Persson die zelf, onder de voorwaarde de bron te beschermen.  

De Ruiter heeft Van der Plas op 19 juli 2023 via WhatsApp het stuk STRATEGIE.pdf (5 pagina’s) gestuurd met als aanprijzing: “Zoals je weet denken Gijs en ik graag mee over de campagne om met de BBB straks een monsterzegen binnen te slepen.” De Ruiter vraagt vanwege zijn verblijf in het buitenland om telefonisch overleg over het stuk.

Van der Plas antwoordt De Ruiter pas vier dagen later, op zondag 23 juli 2023. Ze noemt niet het ontvangen strategieplan, maar vraagt om overleg “over de kandidatenlijst”. Een dag later, 24 juli, appt Van der Plas een voorstel om op donderdag 27 juli in Amersfoort te overleggen. Vermeer organiseert dit overleg met Van der Plas en Tuinman fysiek, en met De Ruiter op video via Google Meet.

Conclusie: Van der Plas kreeg het plan van De Ruiter persoonlijk via WhatsApp, en reageerde daarop met een voorstel voor overleg met Vermeer en Tuinman erbij. Die afspraak is gemaakt en Vermeer bevestigde dit al tegenover Persson. Op grond hiervan concludeer ik: hij had redenen om in de Volkskrant te schrijven: “Van der Plas liegt”.

Maar dat is niet de hele waarheid.

Einde verhaal?

Na de bespreking van 27 juli 2027 verlopen de contacten van De Ruiter en Tuinman via BBB-medewerker Alexander Hendriks, kandidaat Tweede Kamerlid (in 2023 en 2025 niet verkozen) en nu beleidsmedewerker van Tuinman op Defensie.

De enige inhoudelijke aanwijzing van een discussie, ook met Van der Plas, behelst Louise Fresco als mogelijk minister van Landbouw. Zij is als ex-voorzitter van Universiteit Wageningen een zwaargewicht. Maar wil niet ingaan op vragen hierover.

‘Zakenkabinet’ is even vaag als de latere term ‘extraparlementaire kabinet’. In de kern betreft het benoeming van niet-partijleden als minister. De Ruiter was geen BBB-kandidaat, maar positioneerde zichzelf in zijn ‘Strategie’ als minister van Defensie. En ziet voor Pieter Omtzigt een ‘functie elders’ als minister van Economische Zaken.

Ik vraag aan Vermeer welke van zijn citaten we nu moeten geloven. Zijn die bij Ton van Dijk van HP of Persson in de Volkskrant juist? Hij antwoordt per mail: “Ja, er is gesproken met mensen die ook een plan gemaakt hebben, maar niet een gesprek over dat plan.”

En over zijn conversatie met Persson: “En uiteraard steeds aangegeven dat de suggestieve stukken niet gebaseerd zijn op hoe het echt is gegaan.”

Hij licht dit later toe als ik hem confronteer met het geziene app-verkeer van toen. Zelf is hij dat kwijt. De Ruiter heeft echter volgens Vermeer zijn strategievoorstel pertinent niet op verzoek van de BBB geschreven, anders dan de Volkskrant suggereert. Vermeer vermoedt dat De Ruiter met zijn stuk ook bij NSC en VVD zijn voet tussen de deur probeerde te zetten. Als dat waar is, dan evenzeer zonder succes. De Ruiter zwijgt.

Ik kijk nog eens naar het app-verkeer. Van der Plas vraagt om een afspraak “over de kandidatenlijst”, niet over het zakenkabinet noch strategieplan van De Ruiter. Als het tot een afspraak komt, kan ze stellen het document Strategie niet te hebben gelezen, bijvoorbeeld omdat Vermeer het waardeloos vindt.

Vermeer beaamt dit: “Heeft ze het wel in de app gehad, dan heeft ze wellicht gecheckt of ik het had en strategische campagnezaken bij mij gelaten. Zo werken we al jaren samen. Ze heeft het niet tot zich genomen in ieder geval, dat kan ik je verzekeren. En ook zo gehandeld gezien de reactie die volgens jouw informatie alleen ging over de kandidatenlijst, en er met geen woord gerept werd over het strategische plan. Ze wist echt niets over Bertholee en heeft het dus nooit gelezen.”

Maar waarom ontkent Van der Plas dan zo had de ontvangst van STRATEGIE.pdf en de daarop gemaakte afspraak dan zo glashard tegenover Ton van Dijk en noemt ze De Ruiter en Tuinman “onbetrouwbare buitenstaanders”? Dit jokken duidt op cognitieve dissonantie, veroorzaakt door de angst van Van der Plas om geassocieerd te worden met Soumaya Sahla, en de melding over haar bij de NCTV.

Vermeer: “Onbetrouwbaar omdat Sahla op pad was, zogenaamd voor ons, zonder dat wij dit wisten of er opdracht toe hadden gegeven. Onbetrouwbare buitenstaanders. En dat ging niet om Tuinman. Anders hadden wij die niet gevraagd als BBB-staatssecretaris. En zij hebben Tuinman niet geprobeerd binnenboord te krijgen. Die wilde eerst helemaal niet maar hebben wij zelf weten te overtuigen. Die wist ook niets van al dit gekonkel.” [In hoeverre dit strookt met de betrokkenheid van Tuinman bij het stuk STRATEGIE.pdf in 2023 blijft warrig. Ook hij doet zijn uiterste best het op afstand te houden.]

Reactie Ton van Dijk:

“Het stuk dat ik in bezit heb en waarin het plan voor een kabinet Bertholee in wordt gepresenteerd heeft inderdaad de titel ‘Strategie.pdf’ en bestaat uit 5 pagina’s zoals blijkt uit dit artikel van Peter Olsthoorn.

Op basis hiervan mogen we er nu vanuit gaan dat dit met grote waarschijnlijkheid hetzelfde stuk betreft als dat op 19 juli 2023 aan Caroline van der Plas is gestuurd. Niet duidelijk is of zij dit stuk ook daadwerkelijk heeft gelezen, maar haar harde ontkenning dat zij het stuk niet kende en de afstand die ze nam van de makers van het stuk wekken ten onrechte de indruk dat dit hele plan opzettelijk buiten haar medeweten tot stand is gekomen. Het blijkt wel degelijk aan haar persoonlijk te zijn toegezonden.

Het zou goed zijn als Caroline van der Plas en Henk Vermeer dit zouden erkennen, zowel naar de makers van het stuk, die onrecht zijn aangedaan, als de Volkskrant waarvoor hetzelfde geldt. Tenslotte: ook ik voel mij op het verkeerde been gezet door de beantwoording van vragen door BBB over deze zaak. Jammer dat Michael Persson niet bereid was deze informatie - die hij nu wel deelt - destijds ook met mij te delen, dan had ik dit zelf allemaal ook kunnen opschrijven.

Goed dat het nu alsnog duidelijk is geworden.”