De zaken worden aangespannen omdat Meta niet heeft gereageerd op ultimatums die de Consumentenbond en Offlimits/The Firewall twee weken geleden stelden. Dat waren nog aparte zaken, nu trekt het trio organisaties samen op.

De Consumentenbond zegt, desgevraagd, dat het een collectieve actie betreft die aanstaande week in het Centraal register voor collectieve vorderingen op Rechtspraak.nl wordt geplaatst. Een dagvaarding kregen we nog niet.

Samen optrekken van de Consumentenbond met de twee stichtingen betekent dat de eisen aan elkaar zijn aangepast. Die van Offlimitis en The Firewall leek iets harder geformuleerd met “van de markt halen” van de bril zolang daarmee heimelijk kon worden opgenomen, en zonder toestemming van betrokkenen. De bond eiste dat Meta de bril aanpast. Het komt op hetzelfde neer: geen bril die als gluurbril gebruikt kan worden.

De rechtszaak is voor de Consumentenbondbond een volgende stap in een actieproces. Daarin werd bekend dat Hans Anders stopt met de verkoop van de brillen, net als Wehkamp   

In het artikel op Netkwesties werd gesteld dat blinden en slechtzienden baat hebben bij de bril voor gedeeltelijk verhelpen van hun handicap en dus tegen een verbod zijn. De bond stelt nu: “Consumenten die blind of slechtziend zijn, kunnen baat hebben bij het gebruik van een AI-bril. Bij een eventueel verbod pleit de Consumentenbond daarom voor een uitzondering bij medische noodzaak. Uiteraard moet ook dan de privacy van de gebruikers en omstanders worden beschermd.”

De app Be My Eyes komt mee met de bril en is geïntegreerd in Meta AI. Het gaat om een toepassing waarmee blinde en slechtziende mensen via een videoverbinding hulp krijgen van een vrijwilliger die meekijkt door de camera. Dat is een prachtige optie. Het is denkbaar dat mensen hun toestemming verlenen om met deze app door blinden en slechtzienden te worden herkend.

*) Matthias Giesen

The Firewall en Offlimits noemen dit pleidooi niet, maar de drie partijen stemmen de zaken af. In het persbericht stelt Eric Smit van The Firewall: “De Meta-bril schaadt personen die zonder toestemming worden gefilmd. We moeten een grens trekken, voordat een lawine van dit soort dubieuze producten van grote technologiebedrijven de privacy van talloze mensen zal schaden en van onze samenleving een surveillancestaat maakt. Deze bril vormt ontegenzeggelijk een gevaar voor onze democratische rechtsstaat. We moeten allemaal vrij kunnen demonstreren, stemmen of op een andere manier onze basale democratische rechten uitoefenen.”

Nu hangt Nederland al vol met camera’s en velen filmen in het openbaar met hun telefoon dat het een lieve lust is. De vraag is in hoeverre dat kan worden teruggedrongen. Maar de ‘strijd’ begint met het tegenhouden van de opmars van nog meer camera’s

De Consumentenbond en de stichtingen eisen dat Meta de bril en de standaardinstellingen zo verandert dat die voldoet aan de privacywetgeving. Ook moet Meta stoppen met de onrechtmatige verwerking van gegevens voor AI. Wanneer de rechter de Consumentenbond gelijk geeft, moet Meta de aanpassingen binnen twee weken doorvoeren. Als het volgens Meta niet mogelijk is om de bril aan de wet te laten voldoen, dan willen de eisers een verbod op de verkoop van de camerabril.

Verweer Meta

Meta riep deze week de Nederlandse pers bijeen om de camerabrillen te verdedigen, onder meer Nu.nl.

Meta-topman Alex Himel , de baas voor ‘Wearables’ bij Meta, zei dat Meta de brillen niet van de markt zal  halen: “De brillen hebben namelijk ook goede kanten die we mensen niet willen onthouden." Volgens hem moeten mensen gewoon wennen aan deze nieuwe manier van filmen: “Toen er telefoons met camera's op de markt kwamen, gebeurde dat ook.”

Meta vindt volgens Himel het lampje om omstanders van het opnemen op de hoogte te brengen afdoende: “We hebben ook getest met geluiden, maar de speakers zitten bij de oren van de drager. Dan horen vooral zij het goed, maar de omstanders vrijwel niet. Een lampje is helder, zeker als het pulseert.”

De ‘schaamlamp’ noemen we dat derhalve. Himel zegt met droge ogen dat Meta verrast is dat zoveel mensen het waarschuwingslampje uitschakelen en denkt dat te kunnen verhelpen: “"Het algoritme van de brillen wordt steeds beter, zodat ze vaker herkennen als het lampje wordt afgedekt.”

Beelden gaan niet naar de Meta-servers, zo verzekert hij. Maar beweert tegelijkertijd dat Meta beelden zal verwijderen die onoorbaar zijn en accounts zal ‘schorsen’ van mensen die de regels overtreden.

Herkennen met AI

De Belgische omroep VRT testte de brillen en stelde vast: “Meta zegt dat de bril niet opneemt als je het lampje afdekt. Dat blijkt in onze test meestal niet te kloppen. We kochten online kapjes om het lampje af te dekken. In 8 van de 10 pogingen maakte de bril toch foto's en video's.”

De VRT kreeg de namen geserveerd van mensen die in beeld van de bril kwamen, want die waren herkend met behulp van AI. Daarmee maakte ethisch hacker Robbe Van Roey een app om op de bril te zetten.

Meta zegt de opgenomen beelden niet op te slaan, maar er is een uitzondering: “Vraag je AI iets over wat je ziet, dan ligt dat anders. De bril stuurt dan een foto naar de servers van Meta. Meta zegt dat het zulke beelden kan gebruiken om zijn AI te verbeteren. In Europa doet het dat sinds 27 mei ook met gesprekken met Meta AI.”