De Europese Commissie heeft Microsoft geboden Media Player los te koppelen van Windows-besturing. Dat is een achterhoedegevecht, vergeleken met de felle strijd tussen Windows Media en Mpeg-4-video, de industriestandaard van onder meer Philips en een Nederlandse voorman.
Erik Huizer van NOB in Hilversum kondigt vandaag nieuwe tv-distributie via internet aan. NOB vertrouwt het meest op open standaarden en gebruikt daarom binnen First Mile TV tot nu toe de Mpeg-2-standaard. Migratie naar een nieuwere standaard als Mpeg-4 of Windows Media 9 ligt voor de hand.
Microsoft is tot op heden niet echt een vriend van de internetadepten zoals Huizer, maar volgens hem gaat Microsoft ver met Media Player door de specificaties over te dragen voor open standaardisering: "Waar we nog wel zeker van moeten zijn is dat Microsoft niet stilletjes een monopolie vestigt en straks de kassa opent met hoge prijzen. Microsoft kent die angst en lijkt genegen deze angst weg te nemen in de licentievoorwaarden", zo luidt de voorzichtige indruk van Huizer.
Mpeg-4 is Huizer aan het afschrijven als standaard voor videodistributie over internet: "Die gaat aan het eigen succes ten onder. Zo veel partijen hebben daar nu in goede samenwerking een bijdrage aan geleverd, dat er wel honderd patenthouders zijn die rechten eisen. Er is nog geen centrale afrekening daarvoor, dus dat is een mijl op zeven in de praktijk.
Met een open VC-9-standaard [Video Codec van Windows Media 9] is er op het gebied van streaming wel erg veel concurrentie voor Mpeg-4 met al een enorme 'installed base' van Windows Media onder pc-gebruikers. Binnen de omroepwereld is er wel degelijk nog een rol te spelen voor Mpeg-4, maar minder prominent."
Mpeg, Apple en Real
Stef van der Ziel, al vele jaren bezig met video op het net, nu onder meer met Jet-Stream.nl, vindt dat er te eenvoudig wordt geoordeeld over Mpeg-4: "Historisch gezien is Mpeg-4 de opvolger van Mpeg-1 en Mpeg-2. Met het grote verschil dat Mpeg-4 schaalbaar is van laagband (mobiel), internet, tot HDTV-kwaliteit door indeling in profielen. Bovendien is de standaard uitgegroeid van een codec tot een platform met codecs, bestandsformaten, multimedia, interactiviteit en ook DRM [rechtenbescherming - PeO]."
Volgens Van der Ziel zijn er inderdaad erg veel patenthouders in Mpeg-4, waaronder ook weer Microsoft. Maar er zijn vier terreinen voor standaardisatie van video-overdracht: (digitale) televisie, dvd, mobiel en het web. Van der Ziel verwacht, in weerwil van wat Huizer beweert, dat in de tv-markt Mpeg-4 wel degelijk de opvolger wordt van Mpeg-2, gezien de gewenning aan de Mpeg-standaard.
"Dat is geen snel proces. Mpeg-2 heeft er meer dan 5 jaar over gedaan om Mpeg-1 te vervangen. Mpeg-4 biedt op 25 procent van de beschikbare bandbreedte dezelfde beeldkwaliteit als Mpeg-2, en biedt betere ondersteuning. Dus ook voor NOB's First Mile TV project is Mpeg-4 een beter alternatief dan Mpeg-2.
Van der Ziel voorziet eerder dat voor dvd-achtige toepassingen Mpeg-4 concurrentie van Microsoft zal ondervinden. Het DVD forum heeft een aantal codecs uitgekozen als kanshebber voor High Definition DVD's, waaronder Windows Media 9. "Het AAC-audioformaat (al onderdeel van Mpeg-2, in een verbeterde versie in Mpeg-4, en gebruikt door Apple iTunes) is al gekozen tot audioformaat. Leuke mix van 'standaarden'."
In de mobiele wereld is weinig eenheid. Nokia neigt naar Real, de op Windows gebaseerde smart phones, zoals van Orange, nemen Windows Media en de andere fabrikanten kiezen Mpeg-4, ook bekend als 3GGP of Packet Video. Sony Ericsson, Siemens, Motorola bijvoorbeeld. Grote speler bij mobiele aanbieders is RealNetworks met zijn Helix Mobile-server, die niet alleen het eigen RealVideo-formaat, maar ook de Mpeg-4 en Windows Media-formaten ondersteunt en een eigen DRM-omgeving biedt.
Op het web vigeren ook verschillende standaarden, maar Microsoft wint snel terrein. Van der Ziel ziet de dreiging dat een sector volledig afhankelijk wordt van Microsoft en die daarna met 'wurgcontracten' komt. "Microsoft was van plan om dezelfde dure licentievoorwaarden als RealNetworks te introduceren, maar zag daar van af toen RealNetworks Helix server werd uitgebracht, daar zit namelijk niet-officiële ondersteuning voor Windows Media in. Real is wel duur."
Van der Ziel geniet van Apple: "Die werpt zich met QuickTime helemaal op de standaard Mpeg-4. Hun opensource-serversoftware draait op elk platform en is erg robuust - met een betere performance dan de producten van Microsoft en Real, maar weinig bekend en heeft minder features. De QuickTime-player biedt veruit de breedste ondersteuning voor media formaten."
Met Huizer constateert Van der ziel dat Mpeg-4 te kampen heeft met bureaucratie. Elk voorstel en elke wijziging vereist goedkeuring van vele partijen. Op internet heeft Mpeg-4 het momenteel moeilijk, maar de race is volgens Van der ziel nog niet gelopen.
Nederlandse Mpeg-4 voorman
Dit beaamt Rob Koenen, voorzitter van het Mpeg Industry Forum. Koenen was voorheen werkzaam voor KPN Research (nu TNO-onderdeel) en werkt nu voor Intertrust. Dat is het bedrijf dat afgelopen week een overeenkomst sloot met Microsoft voor betaling van patentrechten. "Maar dat heeft niets hiermee te maken", benadrukt Koenen tweemaal. "Maar het gaat wel over patenten en wel over Windows Media."
Koenen meent net als Van der Ziel dat de race tussen Windows Media en Mpeg-4 nog lang niet gelopen is: "In tijd gezien staat de Video Codec 9 van Microsoft, er zeker niet beter voor dan de Advanced Video Codec Part 10 van Mpeg-4. Microsoft heeft nu specificaties openbaar gemaakt via de SMPTE, het orgaan van de tv-wereld, en dat betekent dat zich meer partijen zullen melden met patenten. Dat moeten partijen eerst nog onderling regelen en vervolgens moet rond deze VC 9 ook een licentiepool worden gevormd. Het is een misvatting te denken dat je er dan alleen bent met een licentie van Microsoft."
Koenen acht het uitgesloten dat Microsoft erin slaagt om alle patenten af te kopen om vervolgens alleen, en veel sneller, in licenties te kunnen handelen. Maar hij verwacht wel dat er een 'one stop shop' komt om licenties af te rekenen. "Nu kun je dan wel een technieklicentie nemen voor Windows Media 9, maar dat is geen patentlicentie zoals voor Mpeg-4 AVC."
Dat deze met Mpeg-4 in feite niet van de grond komt, zoals Huizer suggereert, ontkent Koenen: "Voor Mpeg-4 part 2, waaronder ook DivX valt, is dat wel geregeld, maar voor de jongste Advanced Video Codec niet. Maar ik voorzie die wel op korte termijn. Er zijn al twee pools gevormd voor licenties, behalve Mpeg LA ook onder Via Licensing"
De Mpeg LA moet daarin voorzien, net als deze al de licensering aankondigt voor VC-9 (hele bericht in pdf). Koenen voorziet geen beren op de weg, hoewel grote partijen als Philips, Sony, Motorola en andere grote Japanse partijen overeenstemming moeten bereiken over de afdrachten.
"Uiteindelijk gaat het om de hoogte van de bedragen en om de structuur van de afdracht. Microsoft is met het openen van de specificaties de controle over de VC-9-licenties kwijt. Dat is niet helemaal vrijwillig gegaan, want Microsoft heeft heel lang tevergeefs in de markt van de tv-bedrijven geprobeerd om haar codec aan de man te brengen. Ze willen zich alleen binden aan een open technologie."
De uitspraak van de Europese Commissie over het loskoppelen van Windows en Windows Media Player is volgens Koenen geen belangrijk verhaal meer: "Dat komt als mosterd na de maaltijd. Windows is overal verspreid met Media Player."
Net als Van der Ziel stelt Koenen vast dat Apple een trouw volger is van Mpeg-4 en ook de Advanced Video Codec wel zal omarmen. Hij gelooft dat ook Real dat zal doen daar deze een platform wil bieden voor alle standaarden, ook als dat geld kost.
Als Windows Media toch op elke pc zit, dan heeft Microsoft toch in feite gewonnen? Koenen: "Nog lang niet. Het gaat om het hele ecosysteem, inclusief de mobiele markt, omroep en dvd. De dynamiek in die markten is heel anders dan op de pc. Op de pc kun je elk half jaar een nieuwe codec lanceren en jezelf op de borst slaan dat je de beste bent. In de andere markten zijn de cycli veel langer, en is multi-vendor interoperabiliteit moeizaam te bereiken. Dat merkt Microsoft nu ook - ze dachten het even te regelen, maar dat valt tegen..."
[Peter Olsthoorn, 15 april 2004]
Warning: include() [function.include]: open_basedir restriction in effect. File(/home/sites/www.netkwesties.nl/web/templates/artikel_kolomscheider.php) is not within the allowed path(s): (/home/netkwestie/:/tmp:/usr/local/lib/php/) in /home/netkwestie/domains/netkwesties.nl/public_html/editie91/artikel2.php on line 62
Warning: include(/home/sites/www.netkwesties.nl/web/templates/artikel_kolomscheider.php) [function.include]: failed to open stream: Operation not permitted in /home/netkwestie/domains/netkwesties.nl/public_html/editie91/artikel2.php on line 62
Warning: include() [function.include]: Failed opening '/home/sites/www.netkwesties.nl/web/templates/artikel_kolomscheider.php' for inclusion (include_path='.:/usr/local/lib/php') in /home/netkwestie/domains/netkwesties.nl/public_html/editie91/artikel2.php on line 62