TIPS: OOSTBLOK WINT ALSNOG DE KOUDE OORLOG
In de VS gaan postbodes, kabelinstallateurs, meteropnemers,
buschauffeurs en nog tientallen andere functionarissen binnenkort
speuren naar verdachte zaken. Uiteindelijk moet er een miljoenenleger
van informanten ontstaan. Het is een oud idee in een oud jasje:
de ene helft van het volk controleert de andere.
TIPS is de afkorting voor Terrorism Information and Prevention
System, een fraai gekozen acronym door de regering-Bush. De website
is inmiddels al actief. Proeven met het speuren en naar informatie,
de doorgifte en verwerking ervan zullen binnenkort in een tiental
steden beginnen. De uiteindelijke bedoeling van het ministerie
van Justitie in Washington is om een netwerk van meer dan een
miljoen tipgevers te hebben die verdachte zaken doorgeven via
internet of een gratis telefoonnummer.
De Tips-beamten krijgen speciale opleidingen om verdachte dingen beter te kunnen herkennen. Het overleg met de bedrijfstakken waarin 'geschikte' beroepen zich bevinden, is nu gaande. Dat is ook een verkenning van het patriottisme in de VS nu het op daden aankomt. De US Postal Office heeft al gezegd geen belangstelling te hebben, postbodes van deze organisatie zullen niet meewerken. Geen 'the postman rings twice for CIA advice'.
Noam Chomsky
Afgelopen maart schreven we over het grote animo van het Amerikaanse volk om 'special FBI-agent' te worden, een soort binnenlandse spion voor de FBI. We vroegen belangrijke criticaster Noam Chomsky toen om een mening over wat toen nog een ruw idee leek, niet wetende dat de VS aan een heus Stasi-netwerk werkte:
...'Although I do not dispute the necessity of the FBI, this statement kind of instantly reminded me of some nearby countries like former-East Germany...'
Chomsky antwoordde onder andere:
'...There certainly is a danger. From its forming during Wilson's Red Scare through the years of COINTELPRO (formally terminated by the Courts 25 years ago) the FBI has been primarily a national political police, with a shocking record. What's happened in more recent years is not as well known, because a documentary record is lacking, but there is little reason to suppose that there has been fundamental change...'
De Amerikaanse kranten en privacyorganisaties zien het 'Tips-plan' ook niet veel anders dan een herleving van koude oorlog-methoden. Het Tips-systeem wordt niet patriottistisch en on-Amerikaans genoemd. Stalin zou via een achterdeurtje toch zijn morele overwinning behalen door miljoenen Amerikanen de rest van de bevolking te bespioneren.
De Boston Globe vindt vindt dat minister Ashcroft van Justitie eens naar voormalig Oost-Duitsland moet gaan om een shocktherapie te ondergaan door gesprekken met burgers, die er achter kwamen dat ze - nadat ze hun Stasi-bestand in mochten zien - jaren bespioneerd werden door hun postbode, badmeester of zelfs hun eigen man of vrouw.
De Washington Post is ook niet ingenomen met het plan van Ashcroft: Amerikanen hoeven zichzelf niet te 'onderwerpen' aan het alziend oog van politie en justitie louter omdat er een kabelinstallateur het huis binnen wandelt. De politie mag niet zomaar iemands' huis binnenkomen, ze moeten vervolgens niet medewerkers van gas- water of licht gebruiken om toch zaken te laten constateren die ze wettelijk gezien, zelf nooit zouden mogen.
Tips (al) in Nederland
In Nederland hoeven we volgens de AIVD, de voormalige BVD, niet bevreesd te zijn voor een dergelijke tiplijn: 'Nee, dat zijn we niet van plan', zegt een voorlichter.
Volgens de voorlichter is in het geheel niet nodig om beroepsgroepen in te zetten: 'Iedereen kan bij ons terecht, en dat gebeurt ook regelmatig. Men kan ons gewoon bellen.'
Net is in Amerika nam het aantal telefoontjes wel toegenomen: 'absolute aantallen kan ik niet geven, maar het nam na de aanslag van september wel toe'.
Contact opnemen met de spionnendienst is niet moeilijk: volgens de uitleg
op de website
is het telefoonnummer openbaar. Mailen is echter niet mogelijk,
vanwege veiligheidsrisico's die e-mail met zich mee zou brengen:
'Het e-mail verkeer via internet iskwetsbaar vanwege de immer
bestaande mogelijkheid tot ongewenst meelezen. Daarom kan er voorlopig
alleen telefonisch en schriftelijk contact gezocht worden met
de AIVD.'
[AW, 19 juli 2002]
Links:
Het handboek 'hoe een oplettende Amerikaanse burger hoort te zijn, van Bush en Ashcroft.
De Groene: persoonlijke belevingen met de Stasi
Andere
Tijden over een Stasi-gevangenis.
ACLU met reactie over Tips.
