WET VIRTUELE KINDERPORNO IN VS VERWORPEN; NEDERLANDSE WET OP STAPEL
Het Amerikaanse Hooggerechtshof heeft een wet verworpen die het maken van virtuele kinderporno verbiedt. In het vonnis bepaalde de Supreme Court dat de Child Pornography Prevention Act (CPPA) te ver gaat. De wet is in strijd met het eerste artikel van de Amerikaanse grondwet waarin de vrijheid van meningsuiting wordt geregeld.
Volgens het Hooggerechtshof zou de wet ook beelden verbieden die artistieke, politieke en wetenschappelijke waarde hebben. De wet ging zover, aldus de Supreme Court, dat een "Renaissance painting depicting a scene from classical mythology, a 'picture' that 'appears to be, of a minor engaging in sexually explicit conduct.'" verboden zou worden. "The CPPA applies to a picture in a psychology manual, as well as a movie depicting the horrors of sexual abuse (…) The statute also prohibits Hollywood movies, filmed without any child actors, if a jury believes an actor 'appears to be' a minor engaging in 'actual or simulated … sexual intercourse.'"
In Nederland wordt het maken en verspreiden van virtuele kinderporno waarschijnlijk binnenkort strafbaar. De ministerraad heeft een wetsvoorstel goedgekeurd waarin wordt bepaald dat virtuele kinderporno bestraft kan worden met een gevangenisstraf van maximaal zes jaar. Het voorstel moet nog worden goedgekeurd door het parlement.
De kans dat de bepaling wordt aangenomen is groot. In een wetgevingsoverleg op 18 maart 2002 tussen minister Korthals van Justitie (die inmiddels demissionair is) en de vaste kamercommissie voor justitie zei PvdA-parlementariër Marleen Barth: "Ook de maatregelen om kinderpornografie beter te kunnen bestrijden, kunnen rekenen op onze hartelijke instemming. (…) Het strafbaar stellen van enkelvoudig bezit en virtuele kinderporno verhoogt de kans dat iemand die gepakt wordt, ook gestraft wordt."
De redenen om virtuele kinderporno te verbieden zijn dezelfde als in de Verenigde Staten. Als ook virtuele kinderporno strafbaar is, ontstaan in de rechtszaal geen moeilijkheden als een verdachte beweerd dat plaatjes gemanipuleerd of 'niet echt' zijn. Virtuele kinderporno kan verder, net als echte kinderporno, gebruikt worden om kinderen tot seks te verleiden.
Barth: "De minister geeft aan dat hij virtuele kinderporno strafbaar stelt om te voorkomen dat het OM [openbaar ministerie, mjk] steeds zou moeten bewijzen dat kinderporno niet nagemaakt is, maar ook - zo schrijft hij in de nota naar aanleiding van het verslag - om te voorkomen dat een subcultuur waarin kinderporno aanvaardbaar wordt geacht, instandgehouden wordt."
Barth pleit indirect voor een verbod op alle vormen van virtuele kinderporno: "Die redenering [van de minister; mjk] kan ik goed volgen, maar het roept wel de vraag op wat dan het verschil is met bijvoorbeeld getekende kinderporno. Er zijn strips in omloop waarin kinderen op een gruwelijke manier worden misbruikt en mishandeld, soms zelfs gemarteld. Waarom wordt dit nog wel toegestaan, nu het instandhouden van zo'n subcultuur door de minister ongewenst wordt geacht?"
De Nederlandse wet gaat overigens minder ver dan de Amerikaanse Child Pornography Prevention Act (CPPA). In Nederland worden volgens de Memorie van toelichting op de aanpassing van de zedelijkheidswetgeving alleen beelden strafbaar gesteld die lijken op echte kinderporno, geen beelden uit films of kunstwerken. "Door middel van (digitale) manipulatie kan een (pornografische) afbeelding van een volwassene of een niet-pornografische afbeelding van een kind worden getransformeerd in een afbeelding van een seksuele gedraging waarbij een echt kind betrokken lijkt. Dit resultaat kan ook worden bereikt zonder daadwerkelijke betrokkenheid van een echt persoon (volwassene of kind)", aldus demissionair minister Korthals in de Memorie van toelichting over de aard van het te verbieden materiaal.
Kamerlid Barth kan in de toekomst dus gewoon naar de verfilming van de autobiografie van Martin Amis, Experience, waar ze zich op beroept in haar uitspraken tijdens het wetgevingsoverleg. In dit boek vertelt de Britse schrijver Amis onder meer over de moord op zijn nichtje door de pedofiele seriemoordenaar Frederick West. Als alle Amerikaanse criteria voor virtuele kinderporno waren overgenomen zou een ongecensureerde verfilming van dit boek onmogelijk zijn.
[MJK, 18 april 2002]
