Netkwesties mail 313

De mooiste vurige tongen op Netkwesties vandaag vormen de overpeinzingen van auteur Thomas Heerma van Voss over kunstmatige intelligentie en literatuur. Een de ene kant wanhopig, want AI zal de menselijke intelligentie en uitingen overtreffen, aan de andere kant hoopvol dat we de menselijke inspanningen hoger blijven aanslaan dan de spuitende machines.

Ook vurig: zo'n veertig jaar terug studeerde ik af op Gerformeerden die midden in de Tweede Wereldoorlog ruzie maakten over geloofsprincipes. Met een scheuring tot gevolg, want de mannenbroeders verketterden andersdenkenden. Vandaar m'n interesse voor de omgang van de Gereformeerd opgegroeide bazen van Trouw met de vrije meningsuiting. Het artikel van vorige week over Trouw en columnist Sylvain Ephimenco bleek de voorbode van een definitieve breuk.

Ook die gristelijke mannenbroeders gedurende de oorlog bleven maar etteren over artikelen die niet in hun nauwe straatjes pasten. Uiteraard probeerde ik als historicus de beweegredenen te begrijpen in plaats van te veroordelen. Nu ook met Trouw, ze bedoelen het ongetwijfeld goed. Maar een fan van de religieuze scherpslijperij word ik niet. Daarvoor gaat religie gepaard met te veel hypocrisie.

Toch ben ik een voorstander van religies, omdat ze mensen met pijn troost kunnen bieden. Reden genoeg om straks naar een kerk te gaan. Al die vurige tongen vormen hooguit een fraai sprookje, ik geloof er niets van. Maar ik kan een uurtje rustig nadenken over het moois in het leven, zoals m’n dierbaren en de lente, en de ellende van dit barre leven met ziekte, dood en onnodige ruzies en oorlog.

Dat helpt meer dan een toevlucht nemen tot AI. Neem alleen al de malle, voor mij religieuze bewegingen van de techbro's in Silicon Valley die het eeuwige leven op aarde najagen. George van Hall en Laurens Verhagen krijgen alle promotieruimte voor hun boek bij de Volkskrant. Het is ze gegund.

Maar ik peins bij de vele inhoudelijke onzin over de opvoeding van Peter Thiel in de Gereformeerde religie in Duitsland, Zuid-Afrika en de VS, het opgroeien van de familie Musk met de Apartheid in Zuid-Afrika, en de Joodse identiteit van Altman, Zuckerberg en de oprichters van Google.

Noem het gerust een afwijking, veroorzaakt door opvoeding tijdens de verzuiling en de studie geschiedenis die ik daar deels aan wijdde. Uit welke opvoeding en levenshouding spruit hun houding voort?

Fijne Pinksteren,

Peter