GRENS TUSSEN LINKEN EN PLAGIAAT AFGETAST
Na de roemruchte Kranten.com-rechtszaak
vorig jaar lijkt 'dieplinken' een algemeen geaccepteerd verschijnsel
geworden. Ook Startpagina.nl heeft het dieplinken ontdekt. Twee
pagina's bestaan bijna geheel uit links naar Teletekst-pagina's
en Gouden Gids-rubrieken. De pagina's worden beheerd door een
jurist die hiermee de grenzen van het ICT-recht verkent.
De pagina Teletekst.pagina.nl is een van de populairste paarden uit de stal van Startpagina.nl. Dagelijks weten zo'n 5.000 bezoekers de weg naar deze pagina te vinden. Opmerkelijk is dat Teletekst.pagina.nl bijna geheel bestaat uit zogeheten 'dieplinks' naar onderdelen van NOS-Teletekst op internet.
Teert Teletekst.pagina niet op het werk van anderen? Ronald van den Hoogen, beheerder van de pagina, ziet het anders: 'Het maken van links naar Teletekst op internet is te vergelijken met het maken van dieplinks. Op zich zijn dieplinks niet verboden. Dan zou Teletekst iedereen die ook maar één verwijzing naar bijvoorbeeld pagina 101 zou maken, moeten aanklagen.'
Maar in dit geval gaat het om een systematisch aangelegde verzameling dieplinks. Is dat niet in strijd met de Databankenwet? Van den Hoogen: 'Teletekstpagina's zijn niet te beschouwen als een databank. De NOS staat toe dat anderen verwijzen naar hun Teletekstsites. Wat niet mag, is de informatie of de opmaak van hun pagina's kopiëren en voor een commercieel doel gebruiken. Dat doe ik niet, ik maak links en lever Teletekst slechts extra bezoekers.'
Wat vindt de Teletekst-redactie hiervan? Marieke Baan, redactiechef van Teletekst: 'We hebben er wel een keer over gepraat, ja. Daar is niets concreets uit gekomen. Maar op zich hebben we geen principiële bezwaren. Er worden geen pagina's overgenomen en in het gunstigste geval krijgen we alleen maar extra bezoekers.'
Baan verwacht dat de meeste bezoekers toch gewoon via pagina 100 van Teletekst zullen blijven binnenkomen: 'Niet alle Teletekst-pagina's zijn op elk moment actief. Dat wisselt elke dag. Je hebt er bijna een dagtaak aan om dat bij te houden. Voor Teletekst.pagina.nl is dat niet te doen. Onze verwijzingen zijn wél altijd consistent.'
Komt het vaker voor dat andere websites leunen op het werk van Teletekst? Baan: 'Dat is in het verleden wel eens gebeurd. Sommigen gingen veel verder en namen hele pagina's over. Dat soort gevallen pakken we zeker aan.'
Gezien de hoge bezoekersaantallen moet Teletekst.pagina.nl ongetwijfeld aardig wat geld verdienen door het plaatsen van advertenties. Maar voor Van den Hoogen was dat niet de reden om de pagina samen te stellen: 'Ik ben docent aan de faculteit rechten van de Universiteit Utrecht, gespecialiseerd in vraagstukken over ICT en Recht. Op dit moment geef ik het vak Internet en Recht. Deze pagina gebruik ik als studieobject voor mijn studenten.'
Mediawet
Van den Hoogen is niet bang dat hij juridisch wordt aangepakt. 'Ik zou graag willen dat NOS-Teletekst een rechtszaak begint. Dat levert mij extra bezoekers op en ik win de rechtszaak nog ook!'
Volgens Van den Hoogen is er nog een andere reden waarom de NOS geen proces zal aanspannen: 'Zij maakt zelf, als publieke omroep, reclame op haar Teletekstpagina's op het internet en verwijst op de televisie naar deze commerciële pagina's. Dat is niet toegestaan volgende de Mediawet en leidt tot valse concurrentie met andere internetsites die die mogelijkheid niet hebben.'
Baan wijst deze beschuldiging van de hand: 'Al onze advertenties lopen via de Ster. Wat er met de Ster-inkomsten gebeurt, is nauwkeurig vastgelegd in de Mediawet. Er zijn overigens nog veel meer omroepen die dit doen. Zo verwijst de AVRO op televisie naar haar website Gezondheidsplein.nl. Daarop komen eveneens advertenties voor, maar ook hierin bemiddelt de Ster. Het Commissariaat voor de Media heeft er nooit problemen mee gehad.'
Gouden Gids
Docent Ronald van den Hoogen heeft nog meer studiemateriaal voor zijn studenten: 'Interessanter vanuit juridisch oogpunt is mijn andere pagina: Goudengids.pagina.nl. Hetzelfde concept, juridisch gezien iets complexer.'
Goudengids.pagina.nl bestaat voornamelijk uit links naar rubrieken van de Gouden Gids-website. Bijzonder is dat hij hier ook regio-overzichten heeft toegevoegd, zoals Goudengids-amsterdam.pagina.nl en Goudengids-utrecht.pagina.nl. Deze overzichten bevatten dezelfde rubrieken, maar bezoekers krijgen alleen adressen binnen een bepaalde regio voorgeschoteld. De Gouden Gids-overzichten bestaan nog maar een paar maanden en trekken gemiddeld 50.000 per dag.
Harry Michels, directeur internet van Gouden Gids, is verbaasd als Netkwesties hem hierop attendeert: 'Wij waren al enige tijd met de Startpagina-directie in overleg vanwege de Gouden Gids-link op Startpagina.nl. Dat Startpagina.nl ondertussen zelf een Gouden Gids-overzicht begint is nieuw voor ons. Het was netter geweest als dat in goed overleg was gebeurd.'
Maar met Goudengids.pagina.nl heeft hij op zich weinig problemen: 'Onze adverteerders lopen geen schade en ook blijft de integriteit van het merk Gouden Gids gewaarborgd. Wie op een rubriek klikt, ziet duidelijk dat hij naar de Gouden Gids-website gaat.'
Komt het net als bij Teletekst voor dat anderen leunen op de content van de Gouden Gids? Michels: 'Een enkele keer, ja. Maar dan gaat het veel verder en kopiëren anderen de hele Gouden Gids-databank over en zetten de adressen op hun eigen site zonder bronvermelding. Dat is natuurlijk niet de bedoeling.'
WZ
(19 juli 2001)
